Tez Savunması Nedir ve Tez Savunması Nasıl Yapılmalıdır?

Lisans, özelliklede Yüksek Lisans ve Doktora öğrencilerinin öğrenimlerini tamamladıkları zaman hazırlamış oldukları tezlerini jüri karşısında sunmaları ve savunmaları gerekmektedir.Jüri sunumunu yapan öğrenciyi dinler sorularını sorar,gerekli cevapları alır sonrasında öğrenci dışarı alınır ve jüri nihai tez ve öğrenci hakkında nihai kararını verdikten sonra öğrenci tekrar içeri çağırılarak karar o an öğrenciye bildirilir.

Malesef bazı öğrenci arkadaşlarımız tez sunumu sırasında gereksiz yere heyecanlanabilmekte bu yüzden de bazı anlatımlar ve ifadeler kullanıp,yanlış hareketler sergileyebilmekte tüm bunların sonucunda da başarasızlığa uğrayabilmektedirler.Bu noktada konumuz olan tez savunması nasıl yapılır hakkında dikkat etmeniz gereken tavsiye niteliğindeki genel bilgileri aşağıda bulabilirsiniz.

Tez Sunumunda Tavsiyeler

  1. Sunum yapılacak günden bir gün önce eğer mümkünse aynı sunum boş bir salonda danışmana yapılmalı eğer mümkün değilse de aday boş bir odada bu sunumu kendi kendine yapmalıdır. Bu tez sunumu provası sayesinde aday sunumda kendisine daha fazla güveni gelecektir.
  2. Savunma günü spor kıyafetlerden ve her türlü aşırılıktan (makyaj, saç, sakal vs.) kaçınılmalı, sade ve resmi bir kıyafet seçilmelidir.
  3. Sunumdan bir süre önce sunumun yapılacağı salon ve elektronik düzenekler kontrol edilmeli, olası teknik bir problemlere karşı  personelden yardım istenilmeli ve sorun sunum saatine kadar çözülmelidir.
  4. Sunum saatinden 15 dakika kadar önce savunma yapacak kişi salona gitmeli ve hem sunumu hazır etmeli hem de gelenleri karşılamalıdır.
  5. Sunum için slaytlar powerpoint ya da latex gibi ortamlarda hazırlanabilir. Bilgisayarlar  arası işletim sistemlerinden vs. kaynaklı bir problem yaşamamak için sunum günü mümkünse aday sunumu hazırladığı bilgisayarı salona getirerek kullanmalıdır. Slaytlarda sade ve olayın ciddiyetine uygun bir tema kullanılmalı, çiçekli böcekli, aşırı renkli temalardan kaçınılmalıdır.
  6. Jüri tam olarak sunum saatinde salona gelecek ve danışmanınız kısa bir giriş yaptıktan sonra sözü size bırakacaktır. Bu konuda öncelikle tüm jüriye ve dinleyicilere hoş geldiniz denerek söze başlanmalı ve kısa bir giriş yapılmalıdır. (Neden o gün orada toplanıldığı, konunun ne olduğu, tezde kiminle çalışıldığı vs. konularında) Bu giriş heyecanın atılması için ve dinleyicileri motive etmek için güzel bir başlangıçtır. Doğrudan ilk slaytı açıp konuya girmek motivasyon düşürücü bir unsurdur.
  7. Savunmanın en can alıcı noktalarından birisi savunmanın süresidir. Çok uzun süren tez savunmaları bir başarı göstergesi değil aksine jüriyi sıkan ve adayın puan kaybetmesine yol açan bir durumdur. Benzer durum çok kısa sunumlar için de geçerlidir. Bu yüzden sunum süresi iyi ayarlanmalıdır. Gereksiz detaylar içeren slaytlardan ve laf kalabalıklarından kaçınılmalı, tezin önemli ve özgün yanlarını içeren slaytlara yer verilmelidir. Tezin konusuna, çalışma alanına ve pek çok başka faktöre göre değişse de okul tarafından aksi belirtilmediği sürece 45 dakika dolaylarında bir sunum süresinin en ideal süre olduğu söylenebilir.
  8. Sunum yalın bir Türkçe ile yapılmalı, çok uzun ve anlaşılması zor cümlelerden kaçınılmalıdır. Anlatılmak istenen ifadeler en basit ve en anlaşılabilir cümlelerle anlatılmalıdır.
  9. Sunum esnasında sesin gereksiz yere alçaltılmasından ve yükseltilmesinden kaçınılmalıdır. Benzer şekilde sabit bir ses tonuyla slaytların gelişigüzel okunması da doğru bir davranış değildir.
  10. Aceleci veya heyecanlı bir tavırdan, gergin yüz ifadelerinden kaçınılmalıdır.
  11. Sunum sonunda jüri ve dinleyicilere teşekkür edilerek söz tekrar jüriye bırakılmalıdır.
  12. Jürinin sorduğu sorulara açık ve anlaşılır şekilde cevap verilmelidir. Eğer cevabı bilinmeyen bir soru ile karşılaşılırsa buna cevap olarak gereksiz cümleler kurmak yerine o kısmın gözden kaçtığı ilk fırsatta inceleneceği belirtilebilir. Ya da doğrudan bilinmediği söylenebilir. Çünkü laf kalabalığı yapmanız büyük ihtimalle jürinin gözünden kaçmayacaktır ve size eksi puan olarak yansıyacaktır. Diğer taraftan, zaten hiç kimse sizden her şeyi bilmenizi beklememektedir.
  13. Bir soruya cevap verilemediğinde heyecanlanmaktan ve gerilmekten kaçınılmalı, sakin bir şekilde devam edilmelidir. Diğer türlü, yüzünüzdeki o gerginlik jüriye yansıyacak ve süreç olumsuz bir havada devam edecektir.
  14. Jüriye cevap verilirken nazik ve anlayışlı olunmalı, sinirli ve kaba bir yaklaşımdan kaçınılmalıdır. Özellikle cevabını bilemediğiniz bir soru sonrası jüriye sert ve gereksiz ifadeler kullanmanız, işi şakaya vurup ciddiyetten uzak yorumlar yapmanız jürinin sizi olumsuz değerlendirmesine yol açabilir. Bu yüzden her halükarda sakin olmanız ve bildiğiniz kadarıyla cevaplar vermeniz sizin için oldukça önem taşımaktadır.
Tez Sunumu Nasıl Yapılır